“पडाल, पण पुन्हा उभे राहाल… त्यामुळे पुढे जाणे कधीही थांबवू नका,” हा संदेश देत वयाच्या ६५व्या वर्षीही आपल्या कामातून अनेकांना प्रेरणा देणाऱ्या अन्नपूर्णा परशुराम चव्हाण आजही तितक्याच उत्साहाने कार्यरत आहेत. घरच्या घरी सुरू केलेल्या खाद्यपदार्थांच्या कामाला त्यांनी गेल्या २० वर्षांत मेहनत, सातत्य आणि उत्तम गुणवत्तेच्या जोरावर एक वेगळी ओळख मिळवून दिली आहे.

सुमारे २० वर्षांपूर्वी अन्नपूर्णा चव्हाण आणि त्यांच्या जाऊबाई घरच्या घरी लाडू, करंजी, मोदक यांसारखे पदार्थ बनवत असत. घरच्या पदार्थांना मिळणारा प्रतिसाद पाहून हे पदार्थ विक्रीसाठी बनवण्याचा विचार त्यांच्या मनात आला. सुरुवातीच्या काळात अनेक अडचणींचा सामना करावा लागला; मात्र त्यांनी हार न मानता आपल्या कामात सातत्य ठेवले.

आज त्या पुरणपोळी, लाडू, मोदक यांसह ग्राहकांच्या मागणीनुसार विविध प्रकारचे खाद्यपदार्थ तयार करतात. त्यांच्या पदार्थांची चव आणि गुणवत्ता यामुळे ग्राहकांकडून त्यांना सातत्याने चांगला प्रतिसाद मिळतो. अनेक ग्राहक पुन्हा पुन्हा ऑर्डर देतात. काही जणांनी त्यांचे पदार्थ इतरांकडून चाखल्यानंतर त्यांचा संपर्क क्रमांक मिळवून थेट ऑर्डर दिली आहे. ग्राहकांकडून मिळणारे प्रेम, समाधान आणि सकारात्मक प्रतिक्रिया हेच आपल्या कामाचे खरे समाधान असल्याचे अन्नपूर्णा चव्हाण सांगतात.

या कामामुळे केवळ त्यांना आर्थिक स्वावलंबन मिळाले नाही, तर इतर महिलांनाही रोजगाराची संधी मिळाली. ऑर्डरनुसार आवश्यक खाद्यपदार्थ तयार करण्यासाठी त्या इतर महिलांची मदत घेतात आणि त्यांना त्याबदल्यात मोबदला देतात. त्यामुळे त्यांच्या छोट्या व्यवसायातून अनेक महिलांना काम मिळत आहे.

“प्रत्येक महिलेने स्वतःच्या पायावर उभे राहिले पाहिजे. स्वतःचे काहीतरी काम असणे आणि स्वतः कमावणे ही महिलांसाठी खूप मोठी गोष्ट आहे,” असे अन्नपूर्णा चव्हाण सांगतात. त्यांच्या मते, आपण इतरांसाठी काहीतरी चांगले करतो, लोकांना आपल्या कामाचा आनंद मिळतो आणि आपल्या हातच्या पदार्थांचे कौतुक होते, तेव्हा मनाला मिळणारे समाधान वेगळेच असते. कामामुळे मन आणि हृदय उत्साही राहते, लोकांशी चांगले संबंध निर्माण होतात आणि आयुष्यात सकारात्मकता टिकून राहते.

आपल्या कामामागील प्रेरणेबद्दल बोलताना त्या सांगतात की, “लोक माझ्या हातचे पदार्थ चाखून आनंदी होतात, त्यांच्या चेहऱ्यावरचे समाधान पाहून मला खूप आनंद होतो. प्रेमाने बनवलेले अन्न इतरांना देण्याचे समाधान मला या कामातून मिळते. देवाने मला हे काम करण्याची संधी दिली, यासाठी मी स्वतःला भाग्यवान समजते.”

अन्नपूर्णा चव्हाण यांच्या या प्रवासात त्यांच्या कुटुंबीयांचेही मोलाचे सहकार्य लाभले. कुटुंबातील प्रत्येक व्यक्तीने त्यांच्या कामाचा आदर केला आणि त्यांना प्रोत्साहन दिले. ग्राहकांकडून मिळणारे प्रेम आणि विश्वास यामुळे त्यांचा उत्साह आणखी वाढत गेला.

वयाच्या ६५व्या वर्षीही त्या थांबलेल्या नाहीत. उलट, आपल्या क्षमतेचा पूर्ण उपयोग करून त्या आजही काम करत आहेत. त्यांचा संदेश स्पष्ट आहे—“पडणे ही अपयशाची खूण नाही; पडल्यावर पुन्हा उभे राहणे महत्त्वाचे आहे. त्यामुळे प्रत्येक महिलेने स्वतःला आनंद देणारे काम करावे, स्वतःच्या पायावर उभे राहावे आणि आयुष्यात पुढे जाणे कधीही थांबवू नये.”

अन्नपूर्णा परशुराम चव्हाण यांची कहाणी ही केवळ घरगुती खाद्यपदार्थांच्या व्यवसायाची कहाणी नाही; ती आहे स्वावलंबनाची, मेहनतीची, इतरांना रोजगार देण्याची आणि वयाच्या कोणत्याही टप्प्यावर नव्याने सुरुवात करण्याची प्रेरणादायी कहाणी.